काठमाण्डौ — विश्व प्रसिद्ध टेलिकम उपकरण निर्माता कम्पनी एरिक्सन (Ericsson) ले ५जी स्ट्यान्डअलोन (5G SA) नेटवर्कका लागि नयाँ ‘लोकेसन सर्भिस’ सार्वजनिक गरेको छ । यो प्रविधिको विकाससँगै अब स्मार्टफोन मात्र नभई औद्योगिक उपकरण र अन्य सामानहरूको लोकेसन पनि अत्यन्तै सटिक रूपमा पत्ता लगाउन सकिने भएको छ ।
हालै सार्वजनिक गरिएको यो सफ्टवेयरले विशेष गरी ठूला उद्योग, अस्पताल र गोदामहरूमा सामान वा मेसिनको वास्तविक स्थिति (Real-time tracking) पत्ता लगाउन क्रान्तिकारी भूमिका खेल्ने दाबी गरिएको छ ।
के छ एरिक्सनको नयाँ प्रविधिमा?
एरिक्सनले सार्वजनिक गरेको यो सेवाले ५जी नेटवर्कलाई नै एक शक्तिशाली सेन्सरको रूपमा प्रयोग गर्दछ । यसका मुख्य विशेषताहरू यस प्रकार छन्:
- उच्च सटिकता (Precision): यो सफ्टवेयरले बाहिरी वातावरणमा १० सेन्टिमिटर (sub-10cm) सम्मको सटिकताका साथ लोकेसन देखाउन सक्छ । यसका लागि कम्पनीले ‘रियल-टाइम काइनेमेटिक्स’ (RTK) जस्तो उन्नत जीपीएस प्रविधिको प्रयोग गरेको छ ।
- भित्र र बाहिर दुवै ठाउँमा काम गर्ने: घर वा कारखानाभित्र (Indoors) र बाहिर (Outdoors) दुवै क्षेत्रमा यसले समान प्रभावकारिताका साथ काम गर्दछ ।
- ब्याट्रीको बचत: परम्परागत भू-उपग्रह (Satellite) मा आधारित लोकेसन सेवाको तुलनामा यसले मोबाइल वा उपकरणको ब्याट्री निकै कम खपत गर्दछ ।
- एआई र रेडक्यापको साथ: यो सेवालाई एरिक्सनको ५जी ‘रेडक्याप’ (RedCap) प्रविधिसँग जोडिएको छ, जसले गर्दा सस्तो र साना डिभाइसहरू (जस्तै स्मार्टवाच वा सेन्सर) मा पनि सजिलै प्रयोग गर्न सकिन्छ ।
नेपाल र विश्वका लागि यसको महत्त्व
नेपाल जस्ता देशहरूमा जहाँ ५जी नेटवर्कको विस्तारको बहस भइरहेको छ, एरिक्सनको यो कदमले नयाँ व्यापारिक अवसरहरू सिर्जना गर्ने देखिन्छ ।
१. औद्योगिक विकास: सिमेन्ट कारखाना, जलविद्युत आयोजना वा ठूला गोदामहरूमा सामान र कर्मचारीको सुरक्षा तथा ट्रयाकिङका लागि यो वरदान साबित हुन सक्छ । २. अस्पताल सेवा: अस्पतालभित्र महँगा उपकरणहरू वा बिरामीको लोकेसन तत्काल थाहा पाउन यसले मद्दत गर्नेछ । ३. सस्तो र भरपर्दो: कम्पनीका अनुसार यसका लागि छुट्टै महँगा सेन्सरहरू जडान गरिरहनु पर्दैन, हालकै ५जी नेटवर्कबाट यो सुविधा लिन सकिन्छ ।
इन्टरनेट सेवा प्रदायकका लागि आम्दानीको नयाँ स्रोत
टेलिकम क्षेत्रका विज्ञहरूका अनुसार यो प्रविधिले इन्टरनेट सेवा प्रदायक (CSPs) हरूलाई केवल डाटा बेचेर मात्र नभई ‘लोकेसन-आधारित सेवा’ दिएर थप आम्दानी गर्ने बाटो खोल्नेछ । एरिक्सनका अधिकारीहरूका अनुसार अब ५जी केवल तीव्र गतिको इन्टरनेटमा मात्र सीमित नभई व्यावसायिक समाधानको एउटा बलियो आधार बन्नेछ ।
