काठमाण्डौं — सामाजिक सञ्जाल इन्स्टाग्रामले किशोरकिशोरीहरूको सुरक्षालाई ध्यानमा राख्दै एउटा नयाँ र महत्वपूर्ण फिचर ल्याएको छ। अब कुनै पनि किशोर वा किशोरीले इन्स्टाग्राममा आत्महत्या वा आत्म-हानि (Self-harm) सँग सम्बन्धित खतरनाक शब्दहरू बारम्बार सर्च गरेमा त्यसको जानकारी सिधै उनीहरूका आमाबुबाको फोनमा पुग्नेछ।
मेटाले आफ्नो ‘सुपरभिजन टूल’ अन्तर्गत यो फिचर ल्याएको हो। विशेषगरी सामाजिक सञ्जालले बालबालिकाको मानसिक स्वास्थ्यमा असर पारेको भन्दै चौतर्फी आलोचना र कानुनी दबाब बढिरहेका बेला मेटाले अभिभावकलाई थप शक्तिशाली बनाएको हो।
कसरी काम गर्छ यसले?
मेटाका अनुसार यदि कुनै प्रयोगकर्ताले छोटो समयको अन्तरालमा आत्महत्या वा आत्म-हानिसँग सम्बन्धित वाक्यांशहरू बारम्बार खोजेमा सिस्टमले त्यसलाई तुरुन्तै पहिचान गर्नेछ।
- तुरुन्तै सूचना: सिस्टमले शंकास्पद सर्च देख्ने बित्तिकै अभिभावकलाई इमेल, टेक्स्ट म्यासेज वा ह्वाट्सएप मार्फत अलर्ट पठाउनेछ।
- सहमति अनिवार्य: यो सुविधा प्रयोग गर्नका लागि अभिभावकले ‘पैरेंटल सुपरभिजन टूल’ मा दर्ता हुनुपर्नेछ र यसमा सम्बन्धित किशोर/किशोरीको पनि सहमति हुनुपर्नेछ।
- मुख्य उद्देश्य: यसको लक्ष्य अभिभावकलाई समयमै सचेत गराएर आफ्ना सन्तानलाई आवश्यक भावनात्मक सहयोग वा परामर्श दिन सहज बनाउनु हो।
एआई च्याटबोटमा पनि निगरानी
इन्स्टाग्रामले सर्चमा मात्र नभई आफ्ना एआई च्याटबोटहरूमा पनि यस्तै निगरानी राख्ने तयारी गरेको छ। यदि कुनै किशोर वा किशोरीले एआईसँग खतरनाक विषयमा कुराकानी गर्न खोजेमा अभिभावकलाई तत्कालै खबर पुग्नेछ।
कुन देशमा कहिलेदेखि?
यो फिचर आगामी हप्तादेखि अमेरिका, बेलायत, अस्ट्रेलिया र क्यानडामा सुरु हुनेछ। यी देशहरूमा सफल परीक्षण भएपछि यसलाई नेपाल र भारतसहित अन्य मुलुकहरूमा पनि विस्तार गरिने कम्पनीले जनाएको छ।
किन उठाउनु पर्यो यस्तो कदम?
मेटा र यसका प्रमुख मार्क जुकरबर्गले अहिले अमेरिकामा गम्भीर कानुनी चुनौतीहरूको सामना गरिरहेका छन्। लस एन्जलसमा मेटामाथि युवाहरूको मानसिक स्वास्थ्य बिगारेको र एपको लत लगाएको आरोपमा मुद्दा चलिरहेको छ।
विज्ञहरूले यसलाई ‘बिग टोब्याको मोमेन्ट’ (सुर्तीजन्य उद्योगले भोग्नुपरेको जस्तै संकट) भन्दै आलोचना गरेपछि मेटाले आफ्नो छवि सुधार्न र बालबालिकाको सुरक्षामा आफू गम्भीर रहेको देखाउन यो फिचर ल्याएको हो।
