ब्रसेल्स — युरोपेली संघ (EU) ले आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (AI) को प्रयोग गरी बनाइने बाल यौन दुर्व्यवहारका सामग्री र अश्लील तस्बिरहरूलाई पूर्ण रूपमा अवैध घोषणा गर्ने प्रक्रिया सुरु गरेको छ। शुक्रबार ईयू सदस्य राष्ट्रहरूले दुई वर्षअघि पारित गरिएको ‘एआई एक्ट’ मा यो नयाँ प्रावधान थप्न प्रस्ताव गरेसँगै प्रतिबन्धको ढोका खुलेको हो।
पछिल्लो समय एलन मस्कको एक्स (ट्विटर) मा रहेको ‘ग्रोक’ (Grok) च्याटबोट र अन्य एआई औजारहरूबाट अश्लील ‘डिपफेक’ र यौनजन्य सामग्रीहरू उत्पादन हुने क्रम बढेपछि विश्वभरका नियामक निकायहरूले निगरानी बढाएका हुन्।
अनुसन्धानको घेरामा ‘ग्रोक’
प्रविधि क्षेत्रमा एआईको दुरुपयोग बढ्दै जाँदा बेलायत, आयरल्याण्ड र स्पेनका नियामक निकायहरूले ग्रोकबाट सिर्जित यौनजन्य एआई डिपफेकका बारेमा अनुसन्धान गरिरहेका छन्। एसियादेखि युरोपसम्मका सरकारहरू यस्ता नग्न र अश्लील सामग्री नियन्त्रण गर्न कडा कानुन बनाउन लागिपरेका छन्।
कानुनी प्रक्रिया र चुनौती
प्रस्तावित यो नयाँ व्यवस्था लागू हुनका लागि युरोपेली संसदको समर्थन आवश्यक पर्नेछ। युरोपेली सांसदहरूले आगामी बुधबार यस्तै प्रकृतिको आफ्नै प्रस्तावमा मतदान गर्ने कार्यक्रम तय भएको छ।
यस विषयमा दुई पक्षबीच बहस जारी छ:
- प्रविधि कम्पनीहरूको माग: केही टेक जायन्ट र व्यवसायहरूले एआई एक्टका कडा प्रावधानहरूलाई केही खुकुलो बनाउन (Water down) दबाब दिइरहेका छन्।
- नागरिक समाजको विरोध: गोपनीयता र नागरिक अधिकारकर्मीहरूले भने सरकार ‘बिग टेक’ कम्पनीहरूको प्रभावमा परेर सुरक्षा र गोपनीयतामा सम्झौता गर्न लागेको भन्दै आलोचना गरेका छन्।
यो कानुनी संशोधनको प्रक्रिया पूरा भई कार्यान्वयनमा आउन अझै झन्डै एक वर्ष लाग्न सक्ने अनुमान गरिएको छ। यद्यपि युरोपले चालेको यो कदमलाई प्रविधिको दुरुपयोग रोक्नका लागि महत्वपूर्ण कोसेढुङ्गाको रूपमा हेरिएको छ।
